استعفای «ترزا می» و سفر بی نتیجه ترامپ به لندن

استعفای «ترزا می» و سفر بی نتیجه ترامپ به لندن


دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا صبح روز دوشنبه ۳ ژوئن وارد لندن شد. این دومین سفر او به انگلیس و اولین سفر رسمی او به‌حساب می‌آمد. بر اساس سنت‌های انگلیسی، سفری رسمی است که به دعوت ملکه بوده باشد.

سفر ترامپ حتی قبل از فرود آمدن هواپیما در فرودگاه «استنستد» لندن خبرساز شد. وی قبل از به زمین نشستن هواپیما توئیتی خطاب به شهردار مسلمان لندن صداق خان منتشر کرد که همان لحظه در همه شبکه‌های خبری منتشر شد. جرمی هانت، وزیر خارجه انگلیس که برای استقبال به‌پای پلکان هواپیما رفته بود به خبرنگاران گفت که ترامپ در همان چند لحظه پای پلکان با او درباره صادق خان و رفتار او حرف زده است. البته هانت سخن ترامپ را نقل‌قول نکرد، ولی این را گفت که چیزی بود در حول‌وحوش همان‌که توییت کرده بود. ترامپ در توییت خود صادق خان را یک «بازنده مطلق» خوانده بود.

بااین‌حال جالب این بود که هیچ‌کدام از مقامات دولتی که از حزب مخالف صادق خان هستند اعتراضی به این توییت نکرده و حتی با پوزخند رضایت‌آمیزی از کنار آن گذشتند.

سفر ترامپ حتی قبل از حرکت او به لندن و از روز قبل و با مصاحبه‌اش با روزنامه سان شروع‌شده بود. در این مصاحبه ترامپ به مگان مارکل، عروس آمریکایی خانواده سلطنتی حمله کرده و مگان را آدمی زننده (و بی‌ادب) خوانده بود. او بعداً منظور خود را در مصاحبه با شبکه «آی تی وی» تصحیح کرد و گفت منظورش این نبوده که خود مگان زننده است، بلکه حرف او درباره من زننده بوده است. بااین‌حال خانواده سلطنتی ریسک نکرده و مگان را به بهانه «مرخصی زایمان» از صحنه خارج کردند. شوهر او یعنی پرنس هری نیز در تمام مدت سفر ترامپ آفتابی نشد.

صادق خان بعداً در مصاحبه با بی‌بی‌سی گفت که مخالف سفر ترامپ به انگلیس نبوده است اما مخالف “استقبال رسمی” از او است. به نظر او نباید برای سفر ترامپ به انگلیس از آبروی ملکه مایه گذاشت. صادق خان گفته بود که مخالف سیاست‌های افراطی دست راستی ترامپ و تأثیر آن در تشویق دست راستی‌های افراطی اروپا است. وی همچنین از جدا کردن کودکان از والدینشان در مرز مکزیک و آمریکا ابراز انزجار کرد. وی در همین مصاحبه اظهار داشت: ” ما در آینده از اینکه دیدار رسمی برای ترامپ تدارک دیده‌ایم متأسف و نادم خواهیم شد.” صادق خان همچنین از ترامپ به دلیل عادی‌سازی ادبیات افراطی راست انتقاد کرد. اکنون اروپا به‌ویژه درجایی مثل مجارستان به‌شدت درگیر ایدئولوژی‌های راست افراطی است که معمولاً هدف اصلیِ نفرتشان مسلمان‌ها هستند.

ترامپ سومین رئیس‌جمهوری آمریکا است که به دعوت ملکه به انگلیس سفر «رسمی» می‌کند. اگر از انگلیسی‌ها بپرسید خواهند گفت که ملکه ما تا حال فقط به سه رئیس‌جمهور آمریکا این افتخار را داده است. اما محتمل‌تر آن است که فقط سه رئیس‌جمهوری به چنین سفری علاقه نشان داده‌اند. سفر رسمی بیشتر تشریفاتی است و شامل درکردن توپ و ضیافت در کاخ ملکه و سان دیدن از کت قرمزهای کاخ باکینگهام و البته درشکه سواری در خیابان «مال» است. گرچه از بخت بد، ترامپ قسمت درشکه سواری را به دلیل ملاحظات امنیتی از دست داد.

در سفر اخیر و با توجه به کهولت سن ملکه که اکنون ۹۳ سال دارد، ولیعهد یعنی پرنس چارلز نقش فعال‌تری بازی کرده و مثلاً در هنگام سان دیدن از گارد سلطنتی در کنار ترامپ قدم زد. این را تعبیر می‌کنند به آماده شدن چارلز برای اینکه جای مادرش را بگیرد. اگرچه ملکه از دخالت در سیاست و هرگونه اظهارنظر سیاسی طفره می‌رود، اما در سخنان خود در ضیافت شام با اشاره به اینکه انگلیس و آمریکا در خاتمه جنگ جهانی دوم نهادهای بین‌المللی‌ای را پایه‌گذاری کردند که موجب ادامه یافتن صلح و جلوگیری از افروخته شدن آتش جنگ شده است، تلویحاً می‌خواست به ترامپ یادآوری کند که بی‌توجهی به نهادهای بین‌المللی و تضعیف آن‌ها می‌تواند عواقب بدی داشته باشد.

ترامپ علاوه بر ملاقات با ملکه و شرکت در ضیافت کاخ باکینگهام از مزار سرباز گمنام در صومعه وست مینستر نیز بازدید کرده و بر سر آن گور دسته‌گلی گذاشت. صومعه وست مینستر محل دفن بسیار از شاهان و مشاهیر انگلیس ازجمله اسحاق نیوتن است. پس از پایان جنگ جهانی اول و برای به رسمیت شناختن فداکاری رعایا، دولت انگلیس تصمیم گرفت گوری را نیز به مجموعه سربازان عادی کشته‌شده در جنگ اختصاص دهد که به گور سرباز گمنام مشهور شد.

روز اول سفر ترامپ به ملاقات با ملکه و دستگاه سلطنتی و ضیافت رسمی گذشت. جرمی کوربین، رهبر حزب کارگر که قبلاً اعلام کرده بود در این ضیافت شرکت نمی‌کند روز بعد در راهپیمایی مخالفان ترامپ در لندن سخنرانی کرد. ترامپ هم در عوض در مصاحبه مطبوعاتی خود در روز دوم سفر خوب از خجالت جرمی کوربین درآمد. وی کوربین را یک «نیروی منفی» به معنی آدمی منفی و غرغرو و ناسازگار معرفی کرد و گفت که درخواست او برای ملاقات خصوصی را رد کرده است. کوربین نیز را تائید تلویحی اینکه چنین درخواستی داده بود در سخنرانی خود گفت که از حرف زدن با هیچ‌کس طفره نرفته و به گفتگو اهمیت می‌دهد. در همین کنفرانس خبری، ترامپ وجود معترضان را از بیخ و بن منکر شد و گفت جز عده معدودی کسی به سفر او اعتراض نکرده و همه این‌ها بزرگنمایی رسانه‌ها با به قول خودش «فیک نیوز» است.

ترامپ روز دوم سفر خود را صرف ملاقات با نخست‌وزیر و مقامات دولتی انگلیس کرد. وی پس از ملاقات با ترزا می در ساختمان شماره ۱۰ داونینگ استریت، در یک کنفرانس مطبوعاتی که در ساختمان وزارت خارجه برگزار شد، شرکت کرد و به سوالات برخی از خبرنگاران پاسخ داد. در این کنفرانس خبری ترزا می و ترامپ درباره روابط ویژه فرهنگی و تاریخی دو کشور سخن گفتند و به نگرانی‌های مشترک دو کشور اشاره‌هایی کردند. می به نقش مخرب روسیه و آنچه حمله شیمایی آن کشور برای کشتن مأمور پناهنده شده روس به انگلیس در شهر سالزبری می‌خواند اشاره کرد، نکته‌ای که سال گذشته نیز مطرح کرده بود و معلوم نیست چرا تا این حد برای انگلیس مهم است. بااین‌حال در سخنان ترامپ اشاره‌ای به روسیه دیده نشد. هر دو البته در سخنان خود به ایران اشاره کردند. هر دو اظهار داشتند که هدفشان عدم دسترسی ایران به سلاح اتمی است. ترزا می اما تأکید کرد که با آمریکا درزمینهٔ نحوه رسیدن به این هدف اختلاف داشته و ادامه تعهد به توافق اتمی با ایران را بهترین راه‌حل می‌داند.

تظاهرات مخالفین ترامپ در لندن در همین روز و در حین دیدار ترامپ از اعضای دولت انگلیس در جریان بود. در این تظاهرات که به نسبت سال گذشته عده کمتری حضور داشتند، جرمی کوربین رهبر حزب کارگر سخنرانی کرد. وی در سخنرانی خود به اهمیت تکثر فرهنگی و اجتماعی اشاره کرد و از نقش ترامپ در افزایش شکاف‌های اجتماعی و بی‌توجهی به نهادهای بین‌المللی انتقاد کرد. وی با اظهار تأسف از اینکه هم‌زمان با «فستیوال عید» (عید فطر) به شهردار مسلمان لندن توهین شده است گفت نژادپرستی باعث ایجاد شکاف اجتماعی و نفرت شده و فضای وحشتناکی برای زندگی ایجاد می‌کند.

کوربین همچنین تأکید کرد که کشور در وسط مذاکرات برگزیت بوده و هدف از آن باید حفظ اشتغال و استاندارد زندگی مردم باشد. وی گفت سازمان دولتی بهداشت و درمان انگلیس موسوم به «ان اچ اس» قابل‌فروش به شرکت‌های خصوصی آمریکایی نیست. در انگلیس تعصب شدیدی بین همه گروه‌های سیاسی و مردم نسبت به ان اچ اس وجود دارد تا جایی که گاهی آن را «دین مشترک» انگلیسی‌ها می‌خوانند. هم‌زمان با این سخن جرمی کوربین، ترامپ در کنفرانس مطبوعاتی گفت که همه‌چیز حتی ان اچ اس باید در مذاکرات تجاری آینده «روی میز» باشد. اظهارنظرهای منفی به این حرف ترامپ به حدی بود که در مصاحبه روز بعد با شبکه آی تی وی به‌طورکلی منکر آن شد.

برخلاف سفر سال گذشته ترامپ، در این سفر اروپایی‌ها نفس راحتی کشیدند. سال گذشته ترامپ به دلیل کم‌کاری اعضای ناتو در تأمین بودجه این سازمان و همین‌طور آنچه نقش مخرب اروپا در تجارت با آمریکا می‌نامید، به کشورهای اروپایی انتقادهای تند کرده و خط‌ونشان کشیده بود. امسال اما با پررنگ شدن اختلافات آمریکا با چین و قضیه تحریم شرکت مخابراتی هواوی، اروپایی‌ها به حاشیه رفته و نفس راحتی می‌کشیدند.

در این کنفرانس خبری ترامپ از علاقه خود به بوریس جانسون حرف زد اما گفت که قرار ملاقاتی با مایکل گوو، نامزد دیگر رهبری حزب محافظه‌کار گذاشته است. این خبر قاعدتاً برای بوریس جانسون شوکه کننده می‌بود. روز بعد مایکل گوو به دیدار ترامپ در محل اقامت سفیر آمریکا شتافت که خبر مهمی از آن دیدار منتشر نشد. همچنین گفته شد که جانسون نیز یک مکالمه تلفنی بیست‌دقیقه‌ای با ترامپ داشته است. از بین شخصیت‌های دیگر البته نایجل فاراژ هم همان روز دیداری با ترامپ داشت.

انگلیس بزرگ‌ترین سرمایه‌گذار خارجی در آمریکا و حتی بالاتر از ژاپن و کاناداست

انگلیس بزرگ‌ترین سرمایه‌گذار خارجی در آمریکا و حتی بالاتر از ژاپن و کاناداست. همچنین انگلیس از معدود کشورهایی است که آمریکا با آن تراز تجاری مثبت دارد. روابط تجاری آمریکا و انگلیس در بالاترین سطح ممکن است و معلوم نیست چطور می‌تواند بهتر از اینکه هست باشد. بااین‌حال ترامپ مدام وعده داده است که با خروج انگلیس از اتحادیه اروپا، توافقنامه‌های بهتری درزمینهٔ تجاری با انگلیس امضا خواهد کرد. ترامپ در سفر قبلی خود با تمجید از ترزا می به خاطر پیش برد برگزیت، وعده داده بود که پس از نهایی شدن آن، توافق‌های تجاری فوق‌العاده‌ای با انگلیس امضا خواهد کرد.

بنا بر زمان‌بندی قبلی انگلیس باید تا امروز از اتحادیه اروپا خارج می‌شد. اما این امر به تأخیر افتاد و علاوه بر آن دولت ترزا می نیز که سال گذشته کم‌وبیش در وضع باثباتی قرار داشت با استعفای او کاملاً متزلزل شده است. این شاید از اقبال و شاید هم از کیاست انگلیس باشد که ترزا می در آخرین روزهای نخست‌وزیری خود با ترامپ دیدار می‌کند. به‌این‌ترتیب علاوه بر اینکه سفر رسمی و پر از تشریفاتی برای ترامپ که عاشق این چیزهاست فراهم می‌کنند، از سوی دیگر به دلیل کناره‌گیری قریب‌الوقوع نخست‌وزیر نمی‌توانند تعهد سیاسی چندانی در این سفر به ترامپ بدهند. درواقع شاید احساس انگلیسی‌ها این است که بگذار این چند صباح زمامداری ترامپ را کج دار و مریز و بدون حادثه از سر بگذرانیم.

این رویکرد ازآن‌جهت است که نمی‌توان به هیچ‌کدام از گفته‌های ترامپ واقعاً اعتماد کرد. او می‌تواند تقریباً بلافاصله حرف خود را عوض کند. در دیدار سال گذشت، ترامپ پس از دیدار از انگلیس به دیدار رهبر کره‌شمالی رفت. دیداری که نتیجه خاصی نداشت.

انگلیسی‌ها فکر می‌کنند با خروج از اتحادیه اروپا موضع ضعیفی در برابر آمریکا برای توافق‌های تجاری خواهند داشت و مجبور خواهند بود شرایط دیکته شده آمریکا را قبول کنند. این شرایط در وضعی که سیاست اقتصادی آمریکا بر پاشنه اولویت اقتصاد خود آمریکا می‌چرخد، نمی‌تواند زیاد جالب باشد. از سوی دیگر انگلیس در داخل اتحادیه اروپا صاحب کرسی ورای است و می‌تواند در مقررات تجاری اعمال‌نظر کند. در توافق با آمریکا، حتی اگر خیلی هم پرسود باشد، انگلیس این امکان را ندارد و در صورت عوض شدن نظر ترامپ، که خیلی هم قابل پیش‌بینی نیست، دستش به‌جایی بند نخواهد بود. یعنی در کل اعتباری به وعده‌های ترامپ نمی‌شود کرد. افزایش ناگهانی تعرفه بر صادرات چین و مکزیک و حتی کانادا که متحد نزدیک آمریکاست به همه بازیگران بین‌المللی درس روشنی داده است.

جرمی کوربین

ترامپ در روز آخر دیدار خود از انگلیس برای شرکت در مراسم بزرگداشت آغاز عملیات نهایی در جبهه غرب علیه آلمان نازی موسوم به «دی دِی» شرکت کرد. اینجا تنها جایی بود که در آن جرمی کوربین و ترامپ در یک محل دیده شدند، اگرچه باهم گفتگویی نکردند. ترامپ پس‌ازاین مراسم به سمت جمهوری ایرلند پرواز کرد تا با نخست‌وزیر آن کشور دیدار کند. این دیدار ازآنجایی‌که دو طرف در مورد محل ملاقات به توافق نرسیده بودند در سال تشریفات «وی آی پی» فرودگاه انجام شد. ترامپ اصرار داشته است که دیدار در زمین گلف شخصی او در ایرلند انجام شود.

به‌طورکلی به نظر می‌رسد این سفر برای انگلیس دستاورد خاصی نداشت. ترامپ به‌جز همان وعده‌های سال گذشته و اظهارنظر در مورد برگزیت و تمجید از روابط دوستانه و تاریخی دو طرف حرف جدیدی برای گفتن نداشت. درزمینهٔ ایران همان اختلاف‌نظر قبلی ادامه داشت و توافق نظر عمومی در مورد روسیه دیده می‌شد. امسال موضوع روابط تجاری با چین هم به موضوعات موردگفتگو اضافه‌شده بود که به نظر می‌رسد انگلیسی‌ها توانستند تا حدی نگرانی ترامپ در مورد شرکت هواوی و نقش آن در زیرساخت‌های مخابراتی انگلیس را برطرف کنند. اما در کل نه قرارداد مهمی امضا شد و نه توافق ویژه‌ای حاصل گردید. سفر بیشتر یک سفر تشریفاتی و پرزرق‌وبرق بود که در رسانه‌های آمریکا انعکاس زیادی داشته و به همین دلیل احتمالاً ترامپ بیشترین استفاده تبلیغانی را از این سفر خواهد برد. انگلیسی‌ها هم به بهانه استعفای ترزا می و اینکه این روزهای آخر دولت اوست وارد گفتگوهای تعهدآور خاصی نشدند و احتمالاً به سیاست صبر و تحمل کردن ترامپ تا پایان دوره‌اش ادامه خواهند داد.

جبهه طرفدار برگزیت هم از این سفر دستاوردی بیش از سال گذشته به دست نیاورد. ترامپ بازهم از نایجل فاراژ و بوریس جانسون تمجید کرد که به نظر نمی‌رسد زیاد به کار آن‌ها بیاید. به‌ویژه اظهارنظر ترامپ در مورد «ان اچ اس» که برخی آن را نتیجه زرنگی خبرنگار سؤال‌کننده می‌دانند، نه‌تنها هیچ کمکی نکرد، بلکه شاید موضع افرادی مانند جانسون را ضعیف‌تر هم کرد. جانسون خود به‌طور آگاهانه در طول سفر ترامپ آفتابی نشد و اظهارنظری هم در رسانه‌ها از او شنیده نشد. وی قاعدتاً نمی‌خواهد در نزدیکی انتخاب رهبر حزب محافظه‌کار به این متهم شود که بازیچه دست ترامپ است.

شبد** ه ن **۹۱۲۲

منبع: ایرنا / پزشکی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *